Tôi nhớ cái cảm giác lần đầu tiên nhìn thấy con mình tự ta y kéo thả một khối lệnh để chú mèo Scratch chạy và i bước. Nó reo lên sung sướng, còn tôi thì thở phào vì cuối cùng cũng tìm được thứ gì đó vừa vui vừa bổ ích mà không tốn một đồ ng nào. Nếu bạn cũng đang loay hoay tìm các h cho con là m quen với code, tin vui là có rất nhiều tài nguyên hoàn toàn miễn phí, sẵn sàng để bạn dùng ngay hôm nay.
Học lập trình không hề đáng sợ như nhiều người nghĩ. Nó không yêu cầu bạn phải là một kỹ sư phần mềm hay có kiến thức chuyên sâu. Điều qua n trọng nhất là tìm đúng công cụ và sẵn sàng ngồi xuống cùng con, khám phá từ ng bước một.
Code. org: Hệ sinh thái miễn phí khổng lồ
Đây là điểm khởi đầu tuyệt vời cho hầu hết các gia đình. Code. org không chỉ là một trang web dạy code thông thường. Nó được thiết kế bài bản với giáo án dành cho giáo viên và điều đó có nghĩa là bạn, dù chưa từ ng biết một dòng code nào, vẫn có thể xem trước nội dung và hiểu được mình sắp dạy gì cho con.
Bên cạnh các bài học theo từ ng chặng, Code. org còn cung cấp ba phòng thí nghiệm cực kỳ thú vị. App Lab cho phép học sinh tự tạo ứng dụng di động thực sự hoạt động được. Game Lab mở ra cánh cửa để các em thiết kế nhân vật, xây dựng mê cung và tạo ra những trò chơi có thể chơi trực tuyến. Còn Web Lab thì sao? Đó là nơi các em bắt đầu viết nên trang web đầu tiên của chính mình.
Đặc biệt, Code. org là đơn vị đứng sau sự kiện Hour of Code (Giờ Lập Trình). Đây là một chiến dịch toàn cầu mà bất kỳ ai, ở bất kỳ đâu, cũng có thể tổ chức. Trên trang Hour of Code, bạn sẽ tìm thấy hàng tá hoạt động và trò chơi khác nhau. Bạn có thể lọc theo lớp, trình độ, hoặc thậm chí là kiểu code (block hay text). Block coding (lập trình kéo thả khối) là lựa chọn lý tưởng cho các bạn nhỏ tuổi, vì mọi thứ đều nằm gọn trong những khối lệnh có sẵn, chỉ việc kéo nối lại. Text coding (lập trình dạng chữ) phù hợp hơn với các học sinh lớn, những em đã biết gõ phím và viết đúng chính tả.
Scratch và Scratch Jr: Nơi trí tưởng tượng bay xa
Nếu Code. org là bước đệm, thì Scratch chính là sân chơi rộng lớn để trẻ thỏa sức sáng tạo. Đây là một trang web lập trình block đơn giản, nơi học sinh có thể tạo ra hình ảnh, câu chuyện, trò chơi và hơn thế nữa.
Điểm mạnh của Scratch là các hướng dẫn (tutorials) được tích hợp ngay trên trang web. Chúng hướng dẫn từ ng bước một các h trực qua n. Như ng như tôi đã nói, với code, bạn gần như có thể là m được mọi thứ. Vì vậy, hãy để con bạn dùng trí tưởng tượng và tạo ra bất cứ điều gì chúng nghĩ ra. Đôi khi, chính những ý tưởng “điên rồ” nhất lại cho ra những sản phẩm thú vị nhất.
Với các bạn nhỏ hơn, từ 5-7 tuổi, Scratch Jr là một lựa chọn tuyệt vời. Ứng dụng này có sẵn trên i Pad và sử dụng các h tiếp cận block tương tự, như ng t hay vì chữ, nó dùng hình ảnh để đại diện cho các hành động. Scratch Jr cũng có hướng dẫn trong ứng dụng. Và nếu bạn muốn một thứ gì đó “có thể sờ mó” hơn, hãy tìm cuốn sách hướng dẫn Scratch Jr. Nó in ra tất cả các bài hướng dẫn, cho phép bạn mở sách ra và cùng con thực hiện từ ng bước mà không cần nhìn và o màn hình.
Khan Academy: Bài bản và có chiều sâu
Khan Academy nổi tiếng với các khóa học trực tuyến miễn phí, và mảng khoa học máy tính của họ cũng không ngoại lệ. Họ có và i chương trình khác nhau: Khoa học máy tính, Lập trình máy tính, Máy tính và Internet, và một chương trình cực kỳ thú vị mang tên Pixar in a Box.
Ba chương trình đầu tiên sẽ dẫn dắt bạn qua những kiến thức cơ bản về khoa học máy tính, internet và lập trình. Các bài học được thiết kế theo từ ng bước nhỏ, có video nhúng và văn bản để bạn đọc và là m theo. Chương trình hoàn toàn tự do về tiến độ học sinh có thể tự chọn là m bao nhiêu mỗi ngày.
Còn Pixar in a Box thì sao? Đây là một viên ngọc quý. Nếu bạn có một đứa trẻ yêu thích hoạt hình và mơ ước trở thành nhà là m phim hoạt hình máy tính, đây là nơi tuyệt vời để bắt đầu. Chương trình giải thích những gì cần để tạo ra một bộ phim hoạt hình máy tính, và qua n trọng hơn, cho các em thấy những kỹ năng nào chúng cần có. Nó kết nối giữa nghệ thuật và toán học một các h đầy cảm hứng.
Unplugged Coding: Học lập trình không cần máy tính
Nghe có vẻ mâu thuẫn, như ng hoàn toàn có thể dạy trẻ tư duy lập trình mà không cần bất kỳ thiết bị điện tử nào. Đây là một lựa chọn tuyệt vời cho những ngày muốn con rời xa màn hình, hoặc đơn giản là bạn muốn giới thiệu khái niệm một các h trực qua n, thực tế.
Tôi tìm thấy một tài nguyên miễn phí tuyệt vời trên blog Research Parent. Họ cung cấp bản in miễn phí (free prin table) giúp bạn mang code từ máy tính ra thế giới thực. Bản in này bao gồm các thẻ nhỏ bạn phải cắt ra: “rẽ trái”, “tiến lên”, “rẽ phải”… Nó cũng cung cấp các mê cung khác nhau.
Các h hoạt động rất đơn giản. Bạn trải một tấm thảm (mat) ra, dùng lego (duplo hoặc lego thường) để xây một mê cung xung qua nh nó. Sau đó, con bạn sẽ tạo ra “mã lệnh” bằng các h sắp xếp các thẻ giấy theo đúng thứ tự, giống như block coding như ng ở dạng giấy. Nhiệm vụ là hướng dẫn một nhân vật nhỏ (có thể là một viên lego figure) đi từ điểm xuất phát đến đích.
Bạn có thể cán màng (laminate) các thẻ này để dùng được nhiều lần. Tôi chưa là m điều đó vì không có máy cán, như ng tôi đã cất tất cả và o một hộp nhỏ để dùng trong tương lai. Lũ trẻ nhà tôi đã có rất nhiều niềm vui với hoạt động này. Chúng tạo code, rồi tôi đó ng vai “máy tính” và chạy thử code của chúng. “Này, hãy xem cái này có chạy được không nhé!” Và chúng tôi cùng xem liệu nhân vật có thể đi từ đầu đến cuối mê cung hay không.
Học cùng con, lớn cùng con
Có một điều tôi muốn nhấn mạnh: bạn không cần phải là chuyên gia để dạy con lập trình. Thực tế, việc bạn cùng con học hỏi, cùng mắc lỗi và cùng tìm ra giải pháp còn quý giá hơn nhiều. Trẻ con cần thấy cha mẹ chúng vẫn đang học những điều mới, ngay cả khi đã trưởng thành. Điều đó dạy cho chúng rằng học tập là một hành trình suốt đời.
Bạn có biết thêm nguồn tài nguyên miễn phí nào khác không? Hãy chia sẻ ở phần bình luận để chúng ta cùng học hỏi nhé. Nếu bài viết này hữu ích, đừng quên chia sẻ để nhiều phụ huynh khác cũng biết đến. Hẹn gặp lại bạn ở những bài viết sau!